زنجیرهی اهداف، مسیری برای رسیدن به هدف نهایی
انسان به عنوان فاعل برای آنکه به غایت نهایی و اصیل خود برسد، باید ابتدا به غایتها و اهداف میانی دیگری دست یابد که در واقع به عنوان وسیلهای برای رسیدن به آن غایت نهایی عمل میکنند. این اهداف میانی، در جریان رسیدن به غایت نهایی، از اهمیت و ارزش برای فاعل برخوردارند. بشر، این اهداف را به عنوان مطلوبیتهای خود نمیپذیرد، بلکه آنها را به منظور رسیدن به آن غایت نهایی که اصلاً مطلوب و مورد توجه فاعل است، میپذیرد. این اهداف نهایی و میانی در یک زنجیرهی اهداف کنار هم قرار میگیرند و فاعل میتواند برای رسیدن به غایت نهایی خود از طریق چندین هدف مختلفی که نسبت به هم متعامد هستند، اقدام کند. از سوی دیگر، تغییر و حرکت هر موجود مادی به این معناست که قوا و تواناییهایی که میتوانند به آن غایت مرحلهای تبدیل شوند، باید انعکاس پیدا کنند و زمانی که موجود مادی قادر به دستیابی به آن غایت مرحلهای میشود، در واقع بالفعل میگردد. قوا و فعل مفاهیمی نسبی هستند که در رابطه با غایت هر موجود مادی در مرحلهای از تغییر، تعریف میشوند. هر موجود مادی تا زمانی که به غایت مرحله بعدی خود نرسیده باشد، بالقوه است، اما زمانی که به آن غایت مرحله میرسد، بالفعل میشود. موجود مادی خود قوا و تواناییهایی را برای دستیابی به غایت بعدی داراست. این تحول از یک غایت به غایت دیگر و تبدیل مستمر از قوا به فعل، تا زمانی ادامه دارد که ماده به فعلیت کامل برسد و در این نقطه به غایت نهایی میرسد. بنابراین، رشد انسان یک فرآیند مرحلهای است، به این معنا که حرکت به سوی غایت نهایی به چندین هدف میانی تقسیم میشود که هر یک از این مراحل یک درجه یا مرحله را نمایان میسازند. ارتباط بین این مراحل زمانی است که تنها با گذر از مراحل قبلی ممکن است به مراحل جدید دست پیدا کرد و دستیابی به هر مرحله، شرایط را برای رسیدن به مرحله بعدی آسانتر و ممکن میسازد. در رشد، دستیابی به هدف یا اهداف نهایی در وابستگی به دستیابی به اهداف میانی است که در طول دستیابی به هدف نهایی واقع شدهاند. با توجه به اینکه هر شخص، هویت متفاوتی دارد، بنابراین، مبدأ و قوای او برای حرکت به سوی غایت نهایی از مبدأ دیگران متفاوت است و باید این تفاوتها در نظر گرفته شود.
برای رسیدن به قله باید از ایستگاه های مختلف عبور کرد
از دیدگاه رشدگرایی، اگرچه هدف نهایی و غایات بالا را دنبال میکنیم، اما در مقایسه با دیگران، خود را با هدف میانی در همان مرحلهای که در آن قرار داریم مقایسه میکنیم. دستیابی به غایت مرحلهی رشدی که در آن قرار داریم، اگرچه ما را به غایت نهایی نمیرساند، اما گامی مثبت و ضروری در مسیر رسیدن به غایت نهایی است. بنابراین، برای فرد رشدگرا، یک موفقیت و منبع رضایت و لذت خواهد بود. این احساس رضایت میتواند باعث افزایش اعتماد به نفس برای حرکت و دستیابی به غایت مرحله بعدی شود و این گونه، به طور تدریجی، فرد رشدگرا را به غایت نهایی نزدیکتر میکند.
English
